Meksika'da Vefat Eden Çalışanın Ödenmemiş Hakları
Ödenmemiş ücret ve prestaciones ile iş kazası ölüm tazminatını ayırın; hak sahibi, bağımlılık, devam eden dava, işveren ve IMSS dosyasını birlikte yönetin.
Meksika’da bir çalışan vefat ettiğinde ödenmemiş ücret ve işçilik hakları otomatik olarak işverende kalmaz. Ley Federal del Trabajo’nun 115. maddesi, hak sahiplerinin bekleyen prestaciones ve tazminatları alabilmesini, talepte bulunabilmesini ve devam eden davayı miras davası açmadan sürdürebilmesini düzenler.
Bu hüküm, banka hesabı, ev, AFORE, hayat sigortası veya IMSS survivor pension işlemlerinin tamamını aynı prosedüre bağlamaz. İşverendeki işçilik alacağı, sosyal güvenlik aylığı, AFORE bakiyesi, sigorta ve genel tereke için farklı kurum, hak sahibi tanımı ve belge gerekebilir.
Önce hangi alacağın istendiğini sınıflandırın
Çalışılmış fakat ödenmemiş ücret, proportional aguinaldo, vacation, prima vacacional, doğmuş PTU, hak edilmiş commission ve başka prestaciones için bordro ve sözleşme hesabı yapılır. İşverenin hazırladığı tek toplamın hangi kalemleri içerdiği yazılı istenmelidir.
Ölüm iş kazası veya meslek hastalığı sonucuysa ayrıca LFT’nin risk-of-work hükümleri gündeme gelir. Artículo 501; eş, belirli yaş ve koşullardaki çocuklar, ascendants, concubine/concubinario, ekonomik bağımlılar ve son sırada IMSS için özel hak sahibi çerçevesi kurar. Her grubun koşulu aynı değildir.
İş kazası ölüm tazminatını artículo 115’teki bekleyen normal işçilik alacağıyla birleştirip tek sayı gibi sunmayın. Artículos 500–503; cenaze gideri, tazminat tutarı, hak sahiplerinin belirlenmesi ve tribunal süreci için ek kurallar içerir. IMSS’nin viudez veya orfandad aylığı da ayrı sosyal güvenlik değerlendirmesidir.
İşveren dosyasını tarihli biçimde isteyin
Aile; çalışanın CURP, NSS, RFC, ölüm belgesi, medeni durum ve akrabalık kayıtları, sözleşme, son bordrolar, banka yatırımları, IMSS semanas, AFORE bilgisi ve varsa iş kazası belgelerini toplasın. Her kuruma özgün belge vermeden önce onaylı kopya gereğini kontrol edin ve teslim alındısı alın.
İşverenden son çalışma günü, ücret, kıdem, kullanılmamış izin, aguinaldo/PTU durumu, commission ve hazırlanmış hesap cetveli istenebilir. Daha önce açılmış dava varsa dosya numarası, tribunal, temsilci ve son işlem tarihi öğrenilmelidir. Aile üyeleri birbirinden habersiz çelişkili feragat imzalamamalıdır.
Ekonomik bağımlılık gereken durumda birlikte yaşam, düzenli para transferi, ortak gider, sağlık desteği ve tanıklar meşru belgelerle gösterilebilir. Artículo 501’in bazı kişiler için bağımlılık karinesi kurduğunu, bazılarında kanıt istediğini dikkate alın. Aile ilişkisini veya bağımlılığı yalnız işverenin iç formuna göre belirlemeyin.
Ödeme yapılırsa brüt kalem, vergi veya diğer kesinti, alıcı, banka tarihi ve feragat kapsamı açık olmalıdır. Belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla hareket ettiği kaydedilsin. İşveren, olası birden fazla hak sahibi varsa ödemeyi kime yapacağını varsaymak yerine yetkili süreçten yönlendirme almalıdır.
IMSS dul ve yetim aylığı için viudez-yetim aylığı rehberimizi, AFORE bakiyesi için vefat-lehtar rehberimizi kullanın. Bu yollar birbirinin yerine geçmez.
Bağlayıcı çerçeve için Cámara de Diputados’un Ley Federal del Trabajo, artículos 115 ve 500–503 metnini esas alın. Bu yazı hak sahibi kararı veya ödeme garantisi değildir.